Trả lời nhanh: Năm 2026, doanh nghiệp đóng 21,5% và người lao động đóng 10,5% trên tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm, tổng cộng 32%. Ngoài ra doanh nghiệp còn đóng kinh phí công đoàn 2% quỹ tiền lương, nâng tổng chi phí bảo hiểm thực tế lên khoảng 23,5% quỹ lương.
Cập nhật: tháng 8/2026
Bảo hiểm xã hội là khoản chi phí bắt buộc lớn thứ hai sau tiền lương, nhưng lại là phần bị nhiều doanh nghiệp nhỏ tại Bắc Ninh, Bắc Giang xử lý qua loa nhất. Hậu quả thường đến muộn: bị truy thu nhiều năm cộng lãi chậm đóng, hoặc bị loại chi phí lương khi quyết toán thuế.
Luật Bảo hiểm xã hội 2024 có hiệu lực từ 01/7/2025 đã mở rộng đáng kể đối tượng tham gia bắt buộc. Bài viết này tổng hợp toàn bộ nghĩa vụ BHXH của doanh nghiệp trong năm 2026.
Tỷ lệ đóng bảo hiểm năm 2026
BHXH (hưu trí, tử tuất) — Doanh nghiệp đóng: 14%; Người lao động đóng: 8%; Tổng: 22%
BHXH (ốm đau, thai sản) — Doanh nghiệp đóng: 3%; Người lao động đóng: 0%; Tổng: 3%
BH tai nạn lao động – bệnh nghề nghiệp — Doanh nghiệp đóng: 0,5%; Người lao động đóng: 0%; Tổng: 0,5%
Bảo hiểm y tế (BHYT) — Doanh nghiệp đóng: 3%; Người lao động đóng: 1,5%; Tổng: 4,5%
Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) — Doanh nghiệp đóng: 1%; Người lao động đóng: 1%; Tổng: 2%
Tổng cộng — Doanh nghiệp đóng: 21,5%; Người lao động đóng: 10,5%; Tổng: 32%
Ngoài ra:
Kinh phí công đoàn 2% quỹ tiền lương làm căn cứ đóng BHXH — do doanh nghiệp đóng toàn bộ.
Như vậy tổng chi phí bảo hiểm thực tế doanh nghiệp gánh là khoảng 23,5% quỹ lương.
Mức trần đóng: tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc tối đa bằng 20 lần mức tham chiếu, tương đương khoảng 46,8 triệu đồng/tháng trong năm 2026. Phần lương vượt mức này không phải đóng thêm.
Lưu ý: doanh nghiệp đủ điều kiện về an toàn lao động có thể được áp dụng mức đóng bảo hiểm tai nạn lao động giảm còn 0,3% thay vì 0,5%.
Lương tối thiểu vùng năm 2026 tại tỉnh Bắc Ninh
Theo Nghị định 293/2025/NĐ-CP áp dụng từ 01/01/2026, địa bàn tỉnh Bắc Ninh (sau khi hợp nhất với Bắc Giang) được phân thành 3 vùng:
Vùng II — Mức lương tối thiểu tháng: 4.730.000 đồng; Mức lương tối thiểu giờ: 22.700 đồng
Vùng III — Mức lương tối thiểu tháng: 4.140.000 đồng; Mức lương tối thiểu giờ: 20.000 đồng
Vùng IV — Mức lương tối thiểu tháng: 3.700.000 đồng; Mức lương tối thiểu giờ: 17.800 đồng
Vùng II: các phường trung tâm như Kinh Bắc, Võ Cường, Vũ Ninh và các địa bàn công nghiệp chính.
Vùng III: các xã như Lạng Giang, Mỹ Thái, Kép và các địa bàn kinh tế phát triển trung bình.
Vùng IV: các xã, phường còn lại.
Cảnh báo: Sau khi hợp nhất tỉnh, phân vùng lương tối thiểu của nhiều địa bàn đã thay đổi. Doanh nghiệp cần tra cứu lại vùng áp dụng theo tên đơn vị hành chính mới, tránh trả lương dưới mức tối thiểu và bị xử phạt.
Đối tượng bắt buộc tham gia BHXH từ 2026
Nhóm truyền thống:
Người lao động có hợp đồng lao động từ đủ 01 tháng trở lên.
Người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên có hưởng tiền lương.
Nhóm được mở rộng theo Luật BHXH 2024:
Người lao động làm việc không trọn thời gian nhưng có tiền lương trong tháng bằng hoặc cao hơn mức lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc thấp nhất.
Chủ hộ kinh doanh của hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh.
Người quản lý doanh nghiệp, thành viên hội đồng quản trị không hưởng tiền lương thuộc một số trường hợp theo quy định.
Điểm cần lưu ý: không thể “né” BHXH bằng cách ký hợp đồng dưới 1 tháng hoặc chia nhỏ hợp đồng. Cơ quan bảo hiểm và cơ quan thuế hiện đã đối chiếu chéo dữ liệu tiền lương khai thuế TNCN với dữ liệu đóng BHXH.
Thủ tục và thời hạn doanh nghiệp cần nhớ
Khi có lao động mới:
Đăng ký tham gia BHXH cho người lao động trong thời hạn quy định kể từ ngày ký hợp đồng.
Hồ sơ gồm: tờ khai đơn vị, danh sách lao động, hợp đồng lao động, thang bảng lương.
Định kỳ hàng tháng:
Nộp tiền BHXH, BHYT, BHTN chậm nhất vào ngày cuối cùng của tháng.
Báo tăng, báo giảm lao động khi có biến động nhân sự.
Định kỳ hàng năm:
Báo cáo tình hình sử dụng lao động.
Rà soát và điều chỉnh mức đóng khi lương tối thiểu vùng thay đổi.
Hậu quả khi vi phạm nghĩa vụ BHXH
Chậm đóng, trốn đóng: bị truy thu toàn bộ số tiền chưa đóng cộng khoản tiền lãi tính trên số tiền và số ngày chậm đóng.
Xử phạt hành chính: mức phạt tính theo tỷ lệ phần trăm số tiền phải đóng, có trần cụ thể.
Rủi ro về thuế: chi phí tiền lương của lao động không tham gia BHXH đúng quy định dễ bị đặt vấn đề khi thanh tra thuế.
Rủi ro với người lao động: người lao động không được hưởng chế độ ốm đau, thai sản, tai nạn — doanh nghiệp phải bồi thường trực tiếp.
Rủi ro hình sự: hành vi trốn đóng BHXH ở mức nghiêm trọng có thể bị xử lý hình sự.
7 sai lầm phổ biến về BHXH ở doanh nghiệp nhỏ
Chỉ đóng BHXH trên mức lương tối thiểu vùng trong khi thực trả cao hơn nhiều.
Quên báo tăng lao động mới, để dồn nhiều tháng mới làm.
Không báo giảm kịp thời khi nhân viên nghỉ việc, dẫn tới đóng thừa và mất công truy hoàn.
Không cập nhật mức lương tối thiểu vùng mới khi Nghị định thay đổi.
Ký hợp đồng dịch vụ, hợp đồng khoán việc để né BHXH trong khi bản chất là quan hệ lao động.
Không xây dựng thang bảng lương, dẫn tới không có căn cứ tính đóng.
Không đối chiếu số liệu lương giữa hồ sơ BHXH và tờ khai thuế TNCN.
Lotus hỗ trợ mảng bảo hiểm xã hội như thế nào
Là đơn vị cung cấp dịch vụ kế toán tại Bắc Giang và dịch vụ kế toán tại Bắc Ninh, Lotus xử lý trọn gói phần việc BHXH cho doanh nghiệp:
Đăng ký tham gia BHXH lần đầu cho doanh nghiệp mới thành lập.
Xây dựng thang bảng lương và bộ hồ sơ lao động chuẩn.
Báo tăng, báo giảm lao động hàng tháng đúng hạn.
Đối chiếu dữ liệu BHXH với tờ khai thuế TNCN, đảm bảo hai hệ thống khớp nhau.
Tư vấn cơ cấu lương hợp lý để tối ưu chi phí bảo hiểm trong khuôn khổ pháp luật.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
1. Năm 2026 doanh nghiệp phải đóng bao nhiêu phần trăm bảo hiểm cho người lao động?
Doanh nghiệp đóng 21,5% và người lao động đóng 10,5% trên tiền lương làm căn cứ đóng, tổng cộng 32%. Ngoài ra doanh nghiệp còn đóng kinh phí công đoàn 2% quỹ tiền lương.
2. Hợp đồng lao động 1 tháng có phải đóng BHXH không?
Có. Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 01 tháng trở lên thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.
3. Lương tối thiểu vùng tại Bắc Ninh năm 2026 là bao nhiêu?
Theo Nghị định 293/2025/NĐ-CP áp dụng từ 01/01/2026, tỉnh Bắc Ninh có 3 vùng: Vùng II là 4.730.000 đồng/tháng, Vùng III là 4.140.000 đồng/tháng và Vùng IV là 3.700.000 đồng/tháng.
4. Có được đóng BHXH trên mức lương thấp hơn lương thực trả không?
Không đúng quy định. Tiền lương làm căn cứ đóng BHXH phải bao gồm mức lương, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác theo thỏa thuận trong hợp đồng lao động. Đóng thiếu sẽ bị truy thu kèm lãi chậm đóng.
5. Chủ hộ kinh doanh có phải đóng BHXH bắt buộc không?
Theo Luật BHXH 2024 có hiệu lực từ 01/7/2025, chủ hộ kinh doanh của hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.
Kêu gọi hành động
Doanh nghiệp bạn có đang đóng BHXH đúng và đủ? Lotus rà soát miễn phí hồ sơ lao động và đối chiếu dữ liệu BHXH với tờ khai thuế, chỉ ra ngay các rủi ro truy thu.
Hotline: 0964.865.812
Email: dungdodinh@gmail.com
Địa chỉ: 128 Lý Nhân Tông, phường Kinh Bắc, thành phố Bắc Ninh
Đọc thêm: Thuế TNCN 2026: biểu thuế 5 bậc và giảm trừ mới · 12 việc bắt buộc phải làm sau khi thành lập doanh nghiệp · Thuê dịch vụ kế toán hay tuyển kế toán nội bộ · Bảng giá dịch vụ kế toán 2026